MAD Architects tarafından tasarlanan Hainan Bilim Müzesi, Wuyuan Nehri Ulusal Sulak Alan Parkı kıyısında ziyarete açılarak kısa sürede önemli bir kamusal çekim noktası haline geldi. Hainan Eyaleti’nin “En İyi On Kamu Kültür Tesisi” arasında yer alan müze, deneme sürecinden itibaren dört ay gibi kısa bir sürede 350.000’den fazla ziyaretçiyi ağırladı. Projenin mimari kurgusunda, MAD’ın kurucusu Ma Yansong’un benimsediği “akış ve kaos” yaklaşımı belirleyici olurken; mekân, işlev ve bilginin iç içe geçtiği, sınırların bulanıklaştığı bir deneyim alanı oluşturuldu.
Bu yaklaşım, müzenin yalnızca bir sergileme mekânı olmanın ötesine geçerek Çin’in gelişen bilimsel altyapısıyla doğrudan ilişki kurmasını sağlıyor. Özellikle adanın doğu kıyısında yer alan ve 2016’dan bu yana Ay ve Mars görevleri dahil kırktan fazla fırlatmanın gerçekleştirildiği kıyı uzay üssüyle birlikte Hainan Bilim Müzesi, bilimi gündelik yaşamın doğal bir parçası olarak ele alıyor. Böylece ziyaretçiye hem yerel hem de küresel ölçekteki bilimsel gelişmelerle bağ kurabileceği, tanıdık ama aynı zamanda keşfe açık bir deneyim sunuyor.
Çevresinde çok sayıda okul bulunan yapı, tasarım sürecindeki ilk eskizden itibaren bir simge olmaktan çok, çevresindeki aileler için kentsel buluşma noktası olacak şekilde kurgulanmış. Müzenin zemininde bulunan kamusal alan, bu işlevi yerine getirerek halk için bir kesişim noktası sağlıyor. Zeminden yükselen geniş kanopi sayesinde gölgelenen kısım, ebeveynler, öğrenciler ve mahalle sakinleri için bir geçiş ve buluşma mekânı görevi görüyor. Müzenin lobisi ise klasik bir atriyumdan çok üstü örtülü bir kent meydanı hissi veriyor.
Yapının omurgasını, tüm galerileri bağlayan ve iki yönlü deneyim sunan tek bir spiral rota oluşturuyor. Üst kotlardan başlayan ziyaretçiler aşağı doğru ilerlerken uzay ve okyanus temalarından tropikal ekosistemlere, oradan da çocuklara yönelik tasarlanmış interaktif kata ulaşıyorlar. Zeminden girenler ise aynı rotayı ters yönde deneyimliyor; oyun ve temasla başlayan kurgu giderek genişleyerek kozmik ölçekte bir anlatıya dönüşüyor. Bu çift yönlü dolaşım, yapının tekil bir senaryoya bağlı kalmamasını sağlayarak birbiriyle ilişkili bir anlatıda buluşuyor; bu anlatının yönünü ise ziyaretçiler kendi tercihleriyle belirliyor.
Yapının spiral formu, strüktürel olarak üç beton çekirdek tarafından taşınıyor. Bu sistem sayesinde sergi katlarında kolon ihtiyacı ortadan kalkıyor ve halka şeklindeki hacmin açık zemin seviyesinden yükseltilmesi sağlanıyor. Aynı zamanda binanın yansıtıcı havuzlar ve kanopinin üzerinde süzülmesi sağlanarak etkileyici bir görsel deneyim oluşturuluyor. Yapının dış cephesi ise gün ışığı, gökyüzü ve hava koşullarına bağlı olarak farklı yansımalar üreten, 843 adet elyaf takviyeli panelden oluşuyor.
Toplamda 46.528 metrekarelik kompleks; planetaryum, dev ekranlı sinema, çukur bir meydan ve uygulamalı bitki ve tarım eğitimi için gölgeli açık hava dikim alanlarını da içeriyor. Tüm bu parçalar kesintisiz olarak kapalı bir dolaşım hattıyla bağlanıyor ve yapı, kabuk olmaktan çıkıp doğrudan deneyimin kendisine dönüşüyor.
Proje Yılı: 2026
Lokasyon: Haikou, Çin
Mimar: MAD Architects
Fotoğraflar: Arch-Exist, SheinAtlas