Mazanka Arketipinin Çağdaş Bir Yorumu: Under the Reed Roof Guesthouses

Ukrayna’nın merkezindeki özel bir arazide, YOD Group tarafından tasarlanan Under the Reed Roof Guesthouses, kalın sıvalı duvarları ve sazdan çatısıyla bilinen geleneksel Ukrayna kırsal evi hata-mazanka tipolojisini çağdaş bir mimari dile taşıyor. 50 metrekarelik konuk evlerinde, arketipin opak beyaz badanalı duvarları tam boy camla değiştirilerek yapı ile manzara arasındaki sınırlar geçirgen hale getiriliyor. Geleneksel Ukrayna evlerinde düzen, bakım ve beyazlık aracılığıyla ışık aranırken, bu projede ışık şeffaflık üzerinden kurgulanmış. Bu şeffaflık, özellikle gündüz saatlerinde yapının görsel olarak kaybolmasını sağlayarak, sazdan çatıyı baskın ve heykelsi bir kütle haline getiriyor.

Geleneksel Ukrayna kırsal evleri, ihtiyaçlar doğrultusunda gelişmiş; kalın sıvalı duvarları, düzenli bakım gerektiren yüzeyleri ve yenilenmesi gereken sazdan çatısıyla tanımlanıyor. Under the Reed Roof, bu geleneği korunması gereken sabit bir imge olarak ele almak yerine, bakım, yenileme ve iklimle kurulan bir ilişki sistemi olarak kurguluyor. Kasıtlı olarak büyük boyutlandırılan sazdan çatı, hem barınak hem de sembol haline gelirken ölçeği ve formuyla manzaradan yükselen büyük bir mantarı çağrıştıran güçlü bir siluet oluşturuyor.

Çatı kubbesinin iç yüzeyinde kullanılan ahşap kiremitler, Ukrayna mimarisindeki tarihsel çatı tekniklerine referans sunuyor. Yaklaşık on metreye ulaşan kubbe yüksekliği, kompakt hacme güçlü bir dikeylik kazandırırken tüm mekanik sistemlerin gizlenmesine olanak tanıyor.

İç mekânsal kurgu, banyoyu içeren merkezi bir beton çekirdek etrafında organize edilmiş; beton çekirdeğin bir yanı yatak odasıyken diğer yanı oturma alanı olarak tasarlanmış. Oturma alanında, geleneksel Ukrayna sobasını çağdaş bir biçimde yorumlayan minimalist bir şömine bulunuyor. Televizyonun bilinçli olarak yer almaması, dikkatin ateşe, manzaraya ve cam yüzeylerden süzülen gün ışığına yönelmesini sağlayarak bilgi detoksunu ve algının yavaşlamasını destekliyor.

İç ve dış mekânlar arasında süreklilik, küçük doğal taş granüllerinin birleştirilmesiyle elde edilen, derzsiz ve dokulu bir zemin kaplaması olan taş halı yüzeyiyle güçlendiriliyor. Cam yüzeyler, peyzajı mekânsal deneyimin ayrılmaz bir parçası haline getiriyor. Mahremiyet gerektiğinde, konuklar yatak yanında bulunan kontrol panelinden otomatik olarak çalıştırılan perdeleri kapatabiliyor.

İç mekân, modern ekolojik minimalizm anlayışı doğrultusunda doğal tonlar ve zengin dokulu yüzeylerle kurgulanmış. Doğal renk paleti, Ukraynalı tasarımcıların mobilya ve objeleriyle tamamlanıyor. Under the Reed Roof, geleneksel mazanka’yı iklimle, toprakla ve bakım kültürüyle kurulan canlı bir ilişki olarak yeniden tanımlıyor.

 

Proje Yılı: 2026
Lokasyon: Ukrayna
Mimar: YOD Group
Fotoğraflar: Mykhailo Lukashuk