COP31 İklim Zirvesi, 9–20 Kasım 2026 tarihleri arasında Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da gerçekleşiyor. Emisyonların azaltılması, iklim değişikliğine uyum, iklim finansmanı ve sürdürülebilir kalkınma konularını gündeme taşıyan konferans, yapılı çevrenin iklim üzerindeki etkilerini de tartışmaya açıyor. Mimarlık ise mevcut yapıların yeniden değerlendirilmesi, kaynakların verimli kullanılması ve iklim koşullarına dayanıklı yaşam alanlarının geliştirilmesiyle bu gündemin önemli bir parçası. Buna karşın Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB), karbon piyasalarına yönelik eleştirileri ve kentleşme, arazi kullanımı ile doğal alanların tahribatı gibi sorunların COP toplantılarında yeterince ele alınmadığı gerekçesiyle zirveye katılmama kararı aldı. Aşırı kentleşme, doğa tahribatı ve iklim değişikliği gibi konuları fotoğraf aracılığıyla araştıran sanatçı ve mimar Murat Germen, COP31’e yönelik değerlendirmelerini ve katılmayı tercih ettiği Halkların İklim Zirvesi’ndeki (HİZ) deneyimlerini bizimle paylaştı.

COP31’in gündeminde iklime dayanıklı şehirler, iklim dostu binalar, afet risk yönetimi ve sürdürülebilir kent planlaması gibi konular yer alırken TMMOB, yayımladığı “Sıfır Emisyon mu, Emisyon Ticareti mi? Karbon Piyasalarının Gölgesinde COP31” başlıklı raporunda zirve kapsamında yürütülen iklim politikalarının karbon piyasaları, finansal mekanizmalar ve “yeşil boyama” uygulamaları etrafında şekillendiğini savunuyor. Türkiye’nin zirvenin fiziksel ev sahipliğini üstlendiği, Avustralya’nın ise müzakere süreçlerinde rol aldığı yönetim modelini eleştiren kurum, COP31’in Türkiye açısından diplomatik prestij, turizm ve uluslararası yeşil finansmana erişim arayışıyla ilişkili olduğunu ileri sürüyor. Raporda ayrıca Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefiyle mevcut kentleşme ve altyapı uygulamaları arasındaki tutarsızlıklara yer verilerek plansız yapılaşma, yanlış arazi kullanımı ve doğal alanların tahribatı gibi yapısal sorunların iklim politikalarında yeterince ele alınmadığı savunuluyor.

COP31 ile eş zamanlı olarak Antalya’da düzenlenen Halkların İklim Zirvesi (HİZ) ise İklim Adaleti Koalisyonu, Ekoloji Birliği ve Türkiye Çevre Platformu’nun öncülüğünde oluşturulan alternatif bir buluşma. İklim politikalarına ilişkin farklı toplumsal kesimlerin görüşlerini bir araya getirmeyi amaçlayan etkinlik, yerel çevre mücadeleleri, iklim adaleti ve uluslararası dayanışma konularına odaklanıyor. Çevre örgütleri, sendikalar, yerel hareketler, gençlik grupları ve iklim aktivistlerinin katılımıyla düzenlenen zirvede ekolojik yıkım, fosil yakıt bağımlılığı, enerji politikaları ve toplumsal eşitsizlikler gibi başlıklar tartışılıyor. 14 Kasım’da Antalya’da gerçekleştirilen yürüyüş ve mitingle başlayan program kapsamında, 15–18 Kasım tarihlerinde Mimar Sinan Kongre Merkezi’nde paneller, forumlar, atölyeler, söyleşiler ve kültür-sanat etkinlikleri düzenlendi.
Murat Germen, Halkların İklim Zirvesi’ne (HİZ) katılarak Fotoğraflı Antroposen Hikâyeler (FAH) kapsamında “Küresel İkaz” adlı çalışmasıyla yer aldı ve bir panele katıldı. Germen, COP31’e ilişkin eleştirilerinin yanı sıra HİZ’deki deneyimlerini, küresel dayanışmanın önemini ve tüketim alışkanlıklarına yönelik değerlendirmelerini şu sözlerle aktardı:

““Cop” İngilizce polis demek malum. Kelimenin Türkçe anlamı ise “cop”ların zaman zaman acımasızca halka vurmak için kullandığı bir nesnenin adı. İlginç rastlantı değil mi?
Özel jetlerle arkada devasa bir karbon ayak izi bırakarak bir iklim zirvesine katılanların yarattığı oksimoronik ironiden tutun; doğayı rant uğruna devamlı tahrip eden ve sel, kuraklık, yangın, erozyon, kirlilik, zehir salımı, vb. felaketlere zemin sağlayan şirketlerin etkinlik sponsoru olmalarının gülünçlüğüne kadar, COP31’in genel olarak elle tutulur bir yanı pek olmadığı aşikâr.
Şahsen, COP31 yerine; çok daha hakiki, mütevazı, dayanışmacı, duyarlı, çoğulcu bir etkinlik olan HİZ (Halkların İklim Zirvesi) adlı buluşmaya katılmayı tercih ettim. Etkinlikte FAH (Fotoğraflı Antroposen Hikayeler) bünyesinde “Küresel İkaz” adlı çalışmamla yer alıp bir de panele katıldım.
Dünyanın farklı köşelerinden bir çok insanı bir araya getiren HİZ toplantılarında hararetli, şevkli, becerikli, eyleme geçme heveslisi çok sayıda farklı yaşlardan insan görmek bana umut verdi. Sorun küresel olduğu için küresel bir dayanışma gerektiği hayli açık. Yerel mücadele de şüphesiz çok önemli ama öncelikle dünyayı yöneten ve büyük çoğunlukla tekno-feodal şirketlere ait aklın / sistemin değiş(tiril)mesi gerektiği konusunda fikir birliği vardı (“iklimi değil sistemi değiştir” sloganı her yerdeydi). Çünkü dünyayı yönetenlerin sürdürmek istediği tek şey devasa sermayeleri ve en büyük kirliliği yaratan da kendileri.
Bu küresel ebattaki acil değişim gerekliliğinin yanı sıra, katılımcılar yerel olarak aldıkları önlemlerden bahsettiler. Bireyin tasarrufa eğilimli, mütevazı bir şâhıs olarak hayata devam edebilmesi için gerekli disiplinin nasıl benimsenebileceği; bilinçli bir tüketici olarak aslında gücün bizlerde olduğu ve daha az tükettiğimiz sürece halk ve şirketlerin gelirleri arasında oluşan derin uçurumu sığlaştırmanın bizim elimizde olduğu, kaynakların sanki hiç bitmeyecekmiş gibi kullanılmaması gerektiği konuşuldu.
HİZ çok gerekli ve faydalı bir buluşma oldu, devamının gelmesi ve katılımın artması gerekiyor.”








Yorum Yazın!